شبکه (Network)
مجموعه یا سیستم درون پیوندی (
interconnected) انسانی که امکان دسترسی به توانایی ها و قابلیت هایی را فراهم میکند.
- شبکه های کامپیوتری:
- شبکه رایانهای : مورد استفاده ” ارتباط بین چند کامپیوتر با سیستم عاملهای مختلف به صورت کابلی یا بی سیم “
2.شبکه های فناوری:
- شبکههای آبرسانی : قابلیت و توانایی ” آبرسانی “
- شبکه الکتریکی: قابلیت و توانایی ” برقرسانی “
- شبکه گازرسانی : قابلیت و توانایی ” گازرسانی “
- شبکه مخابراتی : قابلیت و توانایی ” گفتگو “
- شبکه حمل و نقل: قابلیت و توانایی ” جابجایی “
- شبکه داده یا data : قابلیت و توانایی ” انتقال داده یاdata “
- شبکه رایانهای : قابلیت و توانایی ” ارتباط بین Server وclient”
3.شبکه های رسانهای:
- شبکه رادیویی : قابلیت و توانایی ” صوت “
- شبکه تلویزیونی : قابلیت و توانایی ” صوت و تصویر”
4.شبکه های انسانی:
- شبکه اقتصادی : قابلیت و توانایی ” درآمد “
- شبکه اجتماعی : قابلیت و توانایی ” همزیستی “
5.دیگر شبکه ها:
شبکه های کامپیوتری(Computer Network)
علم شبکه از ترکیب علوم الکترونیک ، مخابرات و کامپیوتر بوجود آمده.
به اتصال دو یا چند کامپیوتر شبکه گفته میشود.
هدف شبکه های کامپیوتری به اشتراک گذاشتن و بهبود ارتباطات است.
اتصال کامپیوترهای شخصی یا سرویس دهنده از طریق :
روتر،
سوییچ و
اکسس پوینت انجام میشود.
برای ایجاد یک شبکه کامپیوترها از طریق کابل(رابط فیزیکی) یا بیسیم به همدیگر متصل میشوند.
- تقسیم بندی شبکه های کامپیوتری بر اساس اندازه:
- شبکه های شخصی کوچک (PAN)
- شبکه های محلی (LAN)
- شبکه های گسترده (WAN)
- برای چه از شبکه های کامپیوتری استفاده میکنیم؟
- ارتباطات را ساده تر میکند.
- سرعت انتقال اطلاعات را افزایش میدهد و باعث صرفه جویی در وقت میشود.
- چرا شبکه های کامپیوتری اهمیت دارند؟
- هزینه ها را کاهش میدهد.
- منابع بیشتر را در اختیار میگذارد.
- محدودیتی ندارد.
- ارسال و دریافت اطلاعات آسان تر است.
- در هر مکانی میتوان آن را راه اندازی کرد.
- میتوان از منابع بصورت مشترک استفاده کرد.(با ایجاد یک منبع اطلاعات میتوان آن را در سراسر اجزای شبکه پخش کرد و دیگر لزومی به اتصال سخت افزاری به دستگاه خاصی نیست.)
- محدودیت جفرافیایی وجود ندارد.(با استفاده از شبکه در هر جای دنیا میتوان بدون خروج از خانه به سرور و اطلاعات مورد نظردسترسی داشت.)
- شبکه های کامپیوتری چه کاربرد هایی دارند؟
- اشتراک گذاری اطلاعات (میتوان اطلاعات اعم از پوشه ها ، نرم افزار ها و … را به اشتراک گذاشت تا افراد بتوانند بصورت آنلاین و دورکاری با هم تعامل داشته باشند.)
- اشتراک گذاری منابع سخت افزاری ، لوازم جانبی و … (همه کاربران یک شبکه کامپیوتری میتوانند از یک پرینتر استفاده کنند که این موضوع باعث کاهش هزینه ها میشود.)
- امکان استفاده از قابلیت VoIP (Voice Over IP) (کاربران میتوانند در شبکه های کامپیوتری با استفاده از پروتکل اینترنت (IP) با دیگر افراد ارتباط صوتی(VoIP) برقرار کنند.)
- امکان بر قراری ارتباطات ویدیویی و متنی (در شبکه های کامپیوتری کاربران میتوانند با همدیگر ارتباط صوتی ، متنی و ویدیویی داشته باشند.)
- هدف های تشکیل شبکه های کامپیوتری چیست؟
- کوتاه کردن فواصل (با استفاده از شبکه های کامپیوتری میتوان در یک صدم ثانیه با کاربران در دور ترین نقاط جهان ارتباط برقرار کرد.)
- کاهش هزینه ها در انتقال و اشتراک داده ها (بدلیل وجود داشتن قابلیت ارتباط از راه دور میتوان در هزینه های رفت و آمد صرفه جویی کرد.)
- بالا بودن امنیت (تبادل اطلاعات از طریق شبکه های کامپیوتری یکی از روش های امن میباشد.)
- اشتراک گذاری منابع (اشتراک گذاری منابع سخت افزاری و نرم افزاری یکی از هدف های تشکیل شبکه های کامپیوتری میباشد.)
- آسانی و سرعت در انتقال اطلاعات (با استفاده از شبکه های کامپیوتری میتوان با یک کلیک ، بسیار آسان و با سرعت بالا اطلاعات مورد نظر را در هر جایی از دنیا ارسال کرد. )
- انواع شبکه های کامپیوتری:
- LAN: (Local Area Network) (شبکه محلی)
- WAN: (Wide Area Network) (شبکه گسترده)
- PAN: (Personal Area Network) (شبکه شخصی)
- MAN: (Metropolitan Area Network) (شبکه شهری)
_ LAN (Local Area Network) (شبکه محلی):
فاصله سیستم ها در این نوع شبکه کم است.این شبکه رایج ترین شبکه محلی است.
در این نوع شبکه به یک رسانه ارتباطی بیسیم (
Wireless Local Area Network) و کابل های
کواکسیال (Coaxial)* برای برقراری اتصال نیاز داریم.
از نظر تعداد سیستم و موقعیت جغرافیایی کوچکترین شبکه محسوب میشود.
ارزان قیمت و در صورت بروز خطا بدلیل کوچک بودن شبکه عیب یابی و بر طرف کردن مشکل
آن سخت تر خواهد بود.
*کابل کواکسیال (Coaxial):
کابل های مسی که قبل از استفاده آنها برای شبکه های کامپیوتری در آنتن های ماهواره ها کاربرد داشتند.این نوع کابل ها در دهه های 80 و 90 میلادی مورد استفاده شبکه کامپیوتری قرار میگرفتند. امروزه این کابل ها هنوز در آنتن های ماهواره ای استفاده میشود ولی استفاده این نوع کابل ها در شبکه های کامپیوتری به طور کامل منسوخ شده است و جایشان را به فیبرنوری داده اند.
_ (Wide Area Network) WAN (شبکه گسترده):
برای پوشش محدوده های وسیع مانند کشورها و قاره ها بکار میرود.قابلیت متصل کردن چند شبکه محلی به یکدیگر را دارد.
اینترنت یکی از بزرگترین شبکه های
WAN در دنیا میباشد.اتصالات فیزیکی این نوع شبکه از طریق اتصالات تلفنی و مخابراتی برقرار میشود.برای فواصل طولانی در شبکه
WAN از فناوری هایی مانند
ATM Frame Relay استفاده میشود.این شبکه بزرگترین و پیچیده ترین نوع شبکه محسوب میشود.برای راه اندازی شبکه های
WAN نیاز به گرفتن مجوزهای قانونی متععدی است که فقط به شرکت های بسیار بزرگ و دولت ها داده میشود.
WAN توانایی اتصال شبکه های محلی سازمان ها به اینترنت را دارد.
WAN سرعت انتقال کمتری نسبت به شبکه های
LAN و
MAN دارد. این نوع شبکه امکان برقرای ارتباط و تبادل ارتباطات بین کشور ها را فراهم میسازد. به دلیل گستردگی این نوع شبکه عیب یابی و بر طرف کردن مشکل در آن سخت تر خواهد بود.
_ PAN (Personal Area Network) (شبکه شخصی):
هدف از راه اندازی این نوع شبکه اتصال دستگاه های شخصی مانند کامپیوترها ، لپتاپ ها ، تلفن های هوشمند و … میباشد.این شبکه در مقایسه با شبکه
LAN کوچکتراست.محدوده پوشش این شبکه در حدود
9 مترمربع میباشد.
_ MAN :
این شبکه برای برقراری ارتباط و تبادل اطلاعات در گستردگی جغرافیایی مانند شهرها به کار میرود.
این شبکه با وجود پوشش محدوده شهری از تعدادی شبکه های محلی تشکیل شده است.این شبکه از نظر اندازه از
WAN کوچکتر و از
LAN بزرگتر میباشد.راه اندازی این شبکه ملزم دریافت مجوز و هماهنگی با مخابرات میباشد.سرعت این شبکه از
LANکمتر میباشد و به دلیل گسترده تر بودن عیب یابی و بر طرف کردن مشکل سخت تری دارد.همچنین راه اندازی این شبکه نیز هزینه بالایی دارد.
_ اجزای شبکه های کامپیوتری:
برای راه اندازی شبکه های کامپیوتری نیاز به تجهیزاتی است.
این تجهیزات به سه دسته تقسیم بندی میشوند:
- دستگاه های متصل شونده:
کلاینت ها (
Clients) جزو دسته تجهیزاتی هستند که کاربران آن ها را مورد استفاده قرار میدهند.
مانند : کامپیوترها ، لپتاپ ها ، تبلت ها و …
- دستگاه های برقرار کننده اتصال:
سرورها (Servers) جزو دسته تجهیزاتی هستند که وظیفه آن در شبکه ؛ برقرار کردن اتصال و سرویس دهی است.
- اتصالات فیزیکی:
سوییچ (راهگزین) (Switch):
وسیله ای که دستگاه های مختلف را به هم متصل و ارتباطات بین آن ها را در داخل شبکه مدیریت میکند.
روتر(Router):
وسیله ای الکترونیکی که جهت برقراری اتصال و تبادل ترافیک بین شبکه های کامپیوتری مورد استفاده قرار میگیرد.
اکسس پوینت (Access Point):
سوییچی است که برای ارتباط به صورت بی سیم مورد استفاده قرار میگیرد.
رسانه (Media):
جهت برقراری اتصالات فیزیکی بین سیستم ها مورد استفاده قرار میگیرد.
شامل: فیبرنوری ، کابل مسی و امواج رادیویی در شبکه های بیسیم است.
کارت شبکه (Network Adapter):
قطعه سخت افزاری از کامپیوتر و هدف از طراحی آن فراهم کردن امکان ارتباط کامپیوترها با هم در بستر یک شبکه کامپیوتری است.
تکرارگر (Repeater):
وسیلهای الکترونیکی و هدف آن فرستادن سیگنال به فواصل دور بدون کاستی است.
به طوریکه یک سیگنال را دریافت کرده و و آن را با انرژی بیشتر ، سطح دامنه بالاتر یا به سمت دیگر مانع ارسال میکند.
هاب (جعبه تقسیم) (Hub):
قطعه ای سخت افزاری و هدف آن فراهم کردن امکان اتصال قسمت های یک شبکه با هدایت ترافیک در سراسر شبکه است.
هاب ها معمولا برای
شبکه های محلی بکار میروند.به صورتی که هر
هاب دارای چندین
درگاه(Port) است و هنگامی که
اطلاعات(Data) از یک
درگاه میرسد به دیگر
درگاه ها هم کپی میشود تا تمامی قسمت های
شبکه محلی بتوانند به آن دسترسی داشته باشند.
کابل شبکه (Network Cable):
برای اتصال دستگاه های مرتبط با کامپیوتر (مانند : سرورها ، روترها ، سوئیچ ها ، پرینترها و …) در
شبکه محلی (LAN) یا
شبکه گسترده (WAN) به کار میرود.کابل های شبکه بسته به درجات و فواصل انتقالشان متفاوت اند.کابل های شبکه اجزای ضروری شبکه های کامپیوتری اند و نقش بسیار مهمی در تبادل اطلاعات و داده ها ایفا میکنند.
- اکتیو (Active) و پسیو (Passive) در شبکه :
- اکتیو (Active):
تجهیزاتی مانند :
سرورها ، سوئیچ ها و روترها که برای فعالیت نیاز به برق دارند.این تجهیزات در ایجاد ، هدایت و تقویت سیگنال های داده نقش دارند.
- پسیو (Passive):
تجهیزاتی مانند : کابل ، هاب و انواع کانکتورها که برای فعالیت نیاز به برق ندارند.این تجهیزات در ایجاد ، هدایت و تقویت سیگنال های داده نقشی ندارند.
